Antwoordpsalmen (leren) zingen

De antwoordpsalm is een liturgisch rollenspel waarin de cantor of een groep voorzangers een prominente rol heeft. Het refrein van de antwoordpsalm wordt door de gemeenschap gezongen en kan gezien worden als de kern van die psalm.

De antwoordpsalm heeft een belangrijke plaats in de lezingendienst tijdens de eucharistie of in het vieren van een woorddienst.

 

Hoe kunnen we de antwoordpsalm tot haar recht laten komen?

 

Alle koorleden en geinteresseerden zijn hartelijk welkom op de dekenale zangavond waar we onder de deskundige leiding van Eric Van Ransbeeck een aantal antwoordpsalmen zullen ontdekken en aanleren in de kerk van Wieze op donderdag 4 juni 2020 om 19:30 u. Aansluitend willen we iedereen danken voor jullie inzet in de liturgie met een receptie.

 

Gelieve deze uitnodiging zoveel mogelijk te verspreiden.

 

 

 

In de eucharistie komen verschillende lezingen aan de orde. In de meest uitgebreide vorm, zoals de dienstboeken dit aangeven, is er een lezing uit Oude Testament (Thora of profeten), een antwoordpsalm, een lezing uit de brieven en een lezing uit het evangelie.

De antwoordpsalm is zo feitelijk de tweede oudtestamentische lezing, maar dan in gezongen vorm. De psalmverzen worden voorgezongen door een voorzanger (cantor) of een groep voorzangers (cantorij of koor) en de gemeenschap antwoordt daarop steeds met een refrein, meestal een kernzin uit diezelfde psalm. Men spreekt ook wel van een esponsoriale psalm.

Reeds in de vroegchristelijke eredienst kwam de antwoordpsalm voor. Augustinus (396-­430) spreekt over ‘de psalm die wij horen zingen en waarop wij geantwoord hebben’.

Er is natuurlijk wel enige verwantschap tussen de eerste lezing en de psalm, maar de psalm reageert niet op die lezing. We kunnen dus niet zeggen dat de gemeente met deze psalm de lezing beantwoordt. Beter kunnen we spreken van een ‘liturgische as’ een gedachtelijn die in de lezingen wordt ontwikkeld en uiteindelijk culmineert in het evangelie. Daarbinnen is de psalm een belangrijke schakel.